Gmina z parkami, ale bez pieniędzy. Kościelisko walczy o zmianę zasad

W Warszawie odbyło się spotkanie przedstawicieli samorządów górskich z kierownictwem Ministerstwa Finansów. W rozmowach uczestniczył wójt gminy Kościelisko Roman Krupa, który wraz z Dariuszem Wethaczem, wójtem gminy Cisna i reprezentantem Porozumienia Gmin Górskich RP, przedstawił postulaty dotyczące zmian w systemie finansowania gmin.

Głównym tematem była nowelizacja ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Szczególną uwagę poświęcono tzw. subwencji ekologicznej, wprowadzonej w 2024 roku jako forma rekompensaty dla gmin, na których terenie znajdują się obszary chronione. Jak podkreślano, obecne środki, nawet w połączeniu z dochodami z turystyki, nie równoważą ograniczeń inwestycyjnych wynikających z ochrony przyrody.

Gminy na terenie których istnieją formy ochrony przyrody jak parki narodowe, rezerwaty, parki krajobrazowe, otrzymują subwencję ekologiczną, jako swego rodzaju rekompensatę z tytułu utraty możliwości inwestycyjnych na tych terenach. Jest to nowe rozwiązanie, wprowadzone w 2024 roku, które należy co do zasady ocenić pozytywnie. Wartości otrzymywane w ramach tej potrzeby a także dochody z samej turystyki nie rekompensują jednak tych ograniczeń, i o tym należy przypominać - Roman Krupa 

Samorządowcy wskazywali na konieczność nie tylko utrzymania wsparcia, ale także jego zwiększenia oraz wprowadzenia stabilnych mechanizmów finansowania. Kluczowa pozostaje przewidywalność dochodów, która pozwala na realne planowanie budżetów i inwestycji.

Projekt zmian zakłada m.in. wyłączenie potrzeb ekologicznych z mechanizmu korekty zamożności w gminach, gdzie parki narodowe obejmują ponad 100 hektarów. W przypadku Kościeliska oznaczałoby to dodatkowe około 2,5 mln zł. Podobne korzyści mogłyby objąć także inne gminy powiatu tatrzańskiego.

Rozmowy, jak przyznaje wójt Kościeliska, nie należały do łatwych. W trakcie spotkania pojawiły się liczne uwagi i wątpliwości ze strony przedstawicieli ministerstwa. Ustalono, że samorządy przygotują kolejne analizy i propozycje rozwiązań, które mają doprowadzić do systemowego uregulowania tej kwestii.