Ważny krok w stronę cyfrowej higieny. Telefony znikną z przedszkoli i szkół podstawowych od 1 września

Od 1 września uczniowie szkół podstawowych nie będą mogli swobodnie korzystać z telefonów komórkowych w szkole. Takie same zasady obejmą dzieci w przedszkolach. Nowe przepisy przewidują jednak konkretne wyjątki, a szkoły będą mogły również zorganizować miejsca, do których uczniowie będą odkładać urządzenia.

Zmiany wynikają z ustawy z 3 lipca 2026 roku, która zacznie obowiązywać wraz z początkiem nowego roku szkolnego. Ministerstwo Edukacji Narodowej przygotowało specjalne przewodniki dla przedszkoli, szkół podstawowych i ponadpodstawowych, które mają pomóc placówkom we wdrożeniu nowych zasad.

Telefon nie tylko poza lekcją

W przedszkolach i szkołach podstawowych zakaz obejmie telefony komórkowe, ale również inne urządzenia umożliwiające komunikację na odległość albo rejestrowanie obrazu lub dźwięku.

Co istotne, ograniczenie nie będzie dotyczyć wyłącznie czasu lekcji. Ma obowiązywać na terenie szkoły lub przedszkola, a także podczas zajęć edukacyjnych organizowanych poza placówką.

Ustawa przewiduje jednak wyjątki. Zakaz nie obejmie wycieczek szkolnych ani pobytu w internacie. W tych przypadkach zasady korzystania z urządzeń będzie można określić w statucie. Przepisy nie będą też obejmowały sytuacji, gdy poza godzinami zajęć ktoś korzysta ze szkolnej lub przedszkolnej infrastruktury udostępnianej na przykład mieszkańcom.

Są wyjątki od zakazu

Telefon będzie można wykorzystać za zgodą nauczyciela, jeśli będzie potrzebny do realizacji programu nauczania, sprawdzenia wiedzy albo kontaktu z rodzicem w nagłej sytuacji.

Możliwe będzie również uzyskanie okresowej zgody dyrektora na korzystanie z urządzenia ze względu na stan zdrowia, niepełnosprawność lub inne szczególne potrzeby ucznia.

Zakaz nie będzie obowiązywał także w sytuacji zagrożenia życia, zdrowia lub mienia.

Telefony mogą trafić do wyznaczonych miejsc

Nowe przepisy dają szkołom możliwość zorganizowania miejsca lub kilku miejsc do przechowywania urządzeń. Jeśli placówka zdecyduje się na takie rozwiązanie, uczniowie będą mieli obowiązek odkładania tam telefonów i innych objętych przepisami urządzeń.

Szczegółowe zasady mają być ustalane przez społeczność szkolną w porozumieniu z rodzicami i nauczycielami oraz po zasięgnięciu opinii uczniów. Ustawa zakłada przy tym poszanowanie prawa do prywatności.

W przypadku złamania obowiązujących zasad szkoła będzie mogła sięgnąć po rozwiązania przewidziane w przepisach i swoim statucie. Wśród wskazanych możliwości są działania wychowawcze, takie jak upomnienie czy kontrakt wychowawczy, obniżenie oceny zachowania oraz kary statutowe.

W szkołach średnich zasady będą inne

Inaczej nowe przepisy będą działały w szkołach ponadpodstawowych. Tam nie zostanie wprowadzony odgórny zakaz na takich samych zasadach jak w podstawówkach.

Szkoła będzie mogła w swoim statucie zakazać korzystania z telefonów i innych urządzeń albo określić warunki, na jakich uczniowie mogą z nich korzystać. Nadal obowiązywać mają przy tym wyjątki wskazane w ustawie.

Placówki dostaną również czas na dostosowanie swoich statutów. Choć ustawa wchodzi w życie 1 września 2026 roku, termin na wprowadzenie odpowiednich zmian w statutach szkół został wyznaczony na 31 grudnia.

Więcej uwagi na higienę cyfrową

Nowe regulacje obejmują także działania wychowawcze i profilaktyczne. Programy szkół mają w większym stopniu uwzględniać potrzeby uczniów związane z korzystaniem z technologii informacyjno-komunikacyjnych i Internetu.

Przepisy nakładają również na rodziców obowiązek współpracy ze szkołą w przestrzeganiu przyjętych zasad oraz kształtowaniu u dzieci odpowiedzialnego podejścia do technologii i higieny cyfrowej.

Od 1 września w szkołach mają zostać równolegle wzmocnione treści dotyczące higieny cyfrowej i edukacji medialnej. Mają pojawiać się zarówno w ramach nowych podstaw programowych Reforma26. Kompas Jutra, jak i obowiązkowego przedmiotu edukacja zdrowotna.

MEN przygotowało dla placówek trzy zestawy materiałów – osobno dla przedszkoli, szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Każdy zawiera przewodnik po zmianach oraz jednostronicową listę działań, które mają pomóc w przygotowaniu się do nowych zasad.